როგორ დავამტკიცოთ თვალთმაქცური გარიგება საქართველოში
1. რას ამბობს 56-ე მუხლი
პირველი ნაწილით ბათილია გარიგება, რომელიც მხოლოდ მოსაჩვენებლად, სამართლებრივი შედეგის განზრახვის გარეშეა დადებული.
მეორე ნაწილით, თუ მოჩვენებითი გარიგებით სხვა გარიგება დაიფარა (თვალთმაქცური გარიგება), გამოიყენется დაფარული გარიგების წესები:
მოსარჩელემ მხოლოდ ის არ უნდა დაამტკიცოს, რომ ნასყიდობა არ სურდათ, არამედ ისიც, რომ რეალურად სხვა გარიგება ჰქონდათ მხარეებს განზრახული.
2. რას აფასებს სასამართლო
საქმეში №ას-1333-2022 უზენაესმა სასამართლომ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად ცნო და გაიზიარა დასკვნა, რომ გამოსყიდვის უფლებით ნასყიდობა რეალური იყო. მხარეები საერთო მიზნით უნდა მოქმედებდნენ, მტკიცების ტვირთი კი მოსარჩელეს აწევს. ზეპირი მითითება საკმარისი არ აღმოჩნდა!
აკლდა, მაგალითად: სარგებლის გადახდის, შეუსაბამოდ დაბალი ფასის ან მოწმეთა ჩვენების მტკიცებულება.
საქმეში №ას-1174-2022 კი გადამწყვეტი გახდა მხარის ელექტრონული წერილი, რომელიც წერილობით მტკიცებულებად მიიღეს. ეს ცალკეული საქმეებია და არა უნივერსალური ტესტი: ნივთის გადაუცემლობაც კი მხოლოდ ერთ-ერთი გარემოებაა სხვა მტკიცებულებებთან ერთად. უფრო ფართოდ იხილეთ უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკა.
3. რისკები და ვადები
ხანდაზმულობა მოთხოვნის ბუნებაზეა დამოკიდებული: 129-ე მუხლით სახელშეკრულებო მოთხოვნისთვის სამი, უძრავ ქონებასთან დაკავშირებულისთვის ექვსი წელია, ზოგადი ვადა კი ათი წელია (128-ე მუხლი). ათვლა იწყება, როცა პირმა დარღვევა შეიტყო ან უნდა შეეტყო. ამიტომ თითოეული მოთხოვნა ცალკე უნდა შეფასდეს.
გასათვალისწინებელია, რომ საჯარო რეესტრის ჩანაწერს დაყრდნობილი კეთილსინდისიერი შემძენი დაცულია, თუ არ იცოდა, რომ გამსხვისებელი მესაკუთრე არ იყო.
საკონსტიტუციო სასამართლოს 2017 წლის გადაწყვეტილებით ეს დაცვა არ მოქმედებს, როცა ჩანაწერი გასაჩივრებულია და შემძენმა ეს იცის.
4. პრაქტიკული ნაბიჯი
მტკიცებულების შეგროვება და დავის დაწყება არ უნდა დაყოვნდეს მანამ, სანამ ქონება მესამე პირს გადაეცემა.
შეინახეთ ყოველი მიმოწერა, საბანკო გადარიცხვები და მოწმეთა მონაცემები, აუცილებლად შეადარეთ ფასი საბაზრო ღირებულებას და გამოითხოვეთ რეესტრის ამონაწერი.
თუ ეჭვობთ, რომ ხელშეკრულება მხოლოდ ფორმალური იყო ან სხვა გარიგებას ფარავს, აბაშიძის იურიდიული ოფისი შეაფასებს თქვენს საქმეს, მტკიცებულებებსა და სამართლებრივ გზებს.
გჭირდებათ იურიდიული კონსულტაცია?
დაუკავშირდით ადვოკატ გია აბაშიძეს დეტალური სამართლებრივი ანალიზისთვის.
დაჯავშნეთ კონსულტაცია