აბაშიძის იურიდიული ოფისი
+995555007893
უძრავი ქონება და მშენებლობა · 6 წუთი საკითხავი · 2026-03-08

მშენებლობის ნებართვა საქართველოში: მოთხოვნები, პროცედურა და პრაქტიკული რჩევები

არქიტექტორი და მიწის ნაკვეთის მესაკუთრე განიხილავენ მშენებლობის პროექტს
მიწის ნაკვეთის ფლობა მასზე ნებისმიერი შენობის აშენების უფლებას არ გაძლევთ. პირველი კითხვა ის არის, რომელ პროცედურას ექვემდებარება თქვენი მშენებლობა და რა შეზღუდვები ვრცელდება კონკრეტულ ნაკვეთზე. მხოლოდ მიწაზე საკუთრების უფლების რეგისტრაცია არ ნიშნავს, რომ ნაკვეთზე ნებისმიერი დანიშნულების, სიმაღლის ან ფართობის შენობის განთავსება დასაშვებია.

ნებართვა თუ შეტყობინება თუ გამონაკლისი?

ყველა სამშენებლო სამუშაო ერთსა და იმავე სამართლებრივ რეჟიმს არ ექვემდებარება. სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსი შენობა-ნაგებობებს რისკის მიხედვით ხუთ კლასად ყოფს:

- I კლასის მშენებლობა: როგორც წესი, მარტივ შეტყობინებას ექვემდებარება და არ მოითხოვს სრულ სანებართვო წარმოებას.

- II-IV კლასების მშენებლობა: კანონითა და შესაბამისი მუნიციპალური წესებით გათვალისწინებული გამონაკლისების გარდა, მშენებლობის ნებართვა სავალდებულოა.

- მუნიციპალიტეტის უფლებამოსილება: მუნიციპალიტეტის საკრებულოს შეუძლია გარკვეულ ტერიტორიებზე II კლასისთვის ნებართვის ნაცვლად დეტალური შეტყობინება დაადგინოს, ხოლო I კლასის მიმართ უფრო მკაცრი მოთხოვნებიც განსაზღვროს.

- V კლასის ობიექტები: მომეტებული ტექნიკური საფრთხის შემცველი ობიექტებისთვის მოქმედებს სპეციალური რეჟიმი №257 დადგენილებით, რომლის ადმინისტრირებაშიც მონაწილეობს ტექნიკური და სამშენებლო ზედამხედველობის სააგენტო.

კლასის განსაზღვრა მხოლოდ ფართობით ან სიმაღლით არ ხდება. ფასდება დადგენილებით განსაზღვრული მახასიათებლები და პარამეტრები, ხოლო რამდენიმე განსხვავებული მაჩვენებლის არსებობისას გადამწყვეტია ყველაზე მაღალი კლასის განმსაზღვრელი პარამეტრი. სამშენებლო სფეროს არეგულირებს კოდექსი და მთავრობის №255 დადგენილება, რომელიც არაერთხელ შეიცვალა, მათ შორის №269, №491 და №44 დადგენილებებით.

ცალკე უნდა გაიმიჯნოს შეკეთება და რეკონსტრუქცია: ჩვეულებრივი შეკეთება, რემონტი, მოპირკეთება ან აღჭურვა, შესაბამისი პირობებისას, ნებართვას არ საჭიროებს. თუმცა მზიდი კონსტრუქციების შეცვლა, შენობის მოცულობის გაზრდა, ფასადის არსებითი ცვლილება ან სხვა ისეთი ჩარევა, რომელიც რეკონსტრუქციად მიიჩნევა, ექვემდებარება სანებართვო წარმოებას. სამუშაოს სახელწოდება მის სამართლებრივ კვალიფიკაციას არ განსაზღვრავს!

რა უნდა შეამოწმოთ მშენებლობამდე

ნაკვეთის დანიშნულება დაგეგმილ მშენებლობას უნდა შეესაბამებოდეს:

- 1) საკუთრება და საკადასტრო მონაცემები: ჯერ გადაამოწმეთ საჯარო რეესტრში (ამონაწერის საფასური), რათა გამოირიცხოს საზღვრების გადაფარვა, იპოთეკა ან ყადაღა.

- 2) ზონირება და განაშენიანების პარამეტრები: უნდა დადგინდეს ზონირება, განაშენიანების პარამეტრები (კ1, კ2, კ3 კოეფიციენტები) და განსაკუთრებული რეგულაციები.

გარემოსდაცვითი შეფასების კოდექსი და კულტურული მემკვიდრეობის კანონი დამატებით გადაწყვეტილებას ან თანხმობას შეიძლება მოითხოვდეს, დამცავი ზონები კი №181 დადგენილებით განისაზღვრება.

კოდექსი ქალაქგეგმარებითი გეგმის შემუშავებისას ნებართვის გაცემის 12 თვემდე შეჩერებასაც ითვალისწინებს. გაითვალისწინეთ, რომ თბილისის წესები სხვა მუნიციპალიტეტებზე ავტომატურად არ ვრცელდება.

პროცედურა და ვადები

მშენებლობის ნებართვა ეტაპობრივად გაიცემა: ჯერ სამშენებლოდ მიწის ნაკვეთის გამოყენების პირობების დამტკიცება (პირველი ეტაპი), შემდეგ არქიტექტურული პროექტის შეთანხმება (მეორე ეტაპი) და საბოლოოდ მშენებლობის ნებართვის გაცემა (მესამე ეტაპი).

II-IV კლასისთვის ტოპოგრაფიული და საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევა სავალდებულოა. დოკუმენტების ერთიანი ჩამონათვალი არ არსებობს და კლასზე, ადგილმდებარეობასა და სამუშაოს ხასიათზეა დამოკიდებული.

მუნიციპალური გზამკვლევის მიხედვით, განხილვის ვადა პირველ ეტაპზე 10 ან 20 სამუშაო დღეა, მეორეზე 17, მესამეზე 5. პროექტირება და ხარვეზის გასწორება ამ ვადაში არ შედის.

ექსპერტიზასა და ტექნიკურ ზედამხედველობას №256 დადგენილება არეგულირებს. ნებართვა ადმინისტრაციული აქტია და ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის წესით საჩივრდება. ვადები მკაცრად დაიცავით. ზოგადი სანებართვო წესები ლიცენზიებისა და ნებართვების კანონშია.

შეჯამება

მშენებლობამდე სამართლებრივი შემოწმება დარღვევის გამოსწორებაზე იაფია. იხილეთ ჩვენი სამოქალაქო სამართალი, ბიზნეს სამართალი და სასამართლოში წარმომადგენლობა, ან დაჯავშნეთ კონსულტაცია.

ხშირი კითხვები

ხშირად დასმული კითხვები: მშენებლობის ნებართვა საქართველოში: მოთხოვნები, პროცედურა და პრაქტიკული რჩევები

როდის არის საჭირო მშენებლობის ნებართვა?

დამოკიდებულია შენობის კლასსა და სამუშაოს სახეობაზე. ახალი მშენებლობა, რეკონსტრუქცია და დემონტაჟი ცალკე სახეებია, ხოლო მიმდინარე რემონტი ნებართვას არ საჭიროებს.

ვინ გასცემს მშენებლობის ნებართვას?

I-IV კლასის ობიექტებზე ნებართვას გასცემს ადგილობრივი თვითმმართველობა (მუნიციპალიტეტის მერია/არქიტექტურის სამსახური), ხოლო V კლასზე — ტექნიკური და სამშენებლო ზედამხედველობის სააგენტო.

რა ვადაში გაიცემა მშენებლობის ნებართვა?

პროცესი ეტაპობრივია: პირველ ეტაპზე 10-20 სამუშაო დღე, მეორეზე — 17 დღე, მესამეზე — 5 დღე. პროექტირებისა და ხარვეზის აღმოფხვრის დრო ამ ვადებში არ შედის.

რა მოხდება ნებართვის გარეშე მშენებლობისას?

სანქციები მოიცავს მშენებლობის შეჩერებას, მძიმე ფინანსურ ჯარიმებს და უკანონო ნაგებობის იძულებით დემონტაჟს. კონკრეტულ შემთხვევას წინასწარი იურიდიული შეფასება სჭირდება.

ექსპლუატაციაში მიღება ნებართვას ცვლის?

არა, ექსპლუატაციაში მიღება ადასტურებს, რომ დასრულებული შენობა ზუსტად შეესაბამება დამტკიცებულ პროექტსა და გაცემულ ნებართვას.

გჭირდებათ იურიდიული კონსულტაცია?

დაუკავშირდით ადვოკატ გია აბაშიძეს დეტალური სამართლებრივი ანალიზისთვის.

დაჯავშნეთ კონსულტაცია
სამართლებრივი ცნობარი და რჩევები

სხვა პუბლიკაციები

ყველა სტატია →
ადმინისტრაციული აქტის გასაჩივრება — ვადები და პრაქტიკული გზამკვლევი
[ადმინისტრაციული სამართალი]

ადმინისტრაციული აქტის გასაჩივრება — ვადები და პრაქტიკული გზამკვლევი

გაიგეთ, რა ვადაში შეგიძლიათ გაასაჩივროთ ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილება საქართველოში და რა ხდება ვადის გაშვების შემთხვევაში. კონსულტაცია ადმინისტრაციული სამართლის ადვოკატთან.

სრულად წაკითხვა →
უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულების სამართლებრივი რისკები
[სამოქალაქო სამართალი]

უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულების სამართლებრივი რისკები

რა უნდა შეამოწმოთ საჯარო რეესტრში ბინის ან მიწის ნაკვეთის ყიდვამდე და როგორ აირიდოთ თავიდან იპოთეკის თუ ყადაღის რისკები. იურიდიული კონსულტაცია უძრავი ქონების გარიგებებზე.

სრულად წაკითხვა →
დაკავება და ბრალდებულის უფლებები საქართველოში — რა უნდა იცოდეთ
[სისხლის სამართალი]

დაკავება და ბრალდებულის უფლებები საქართველოში — რა უნდა იცოდეთ

რა უფლებები აქვს დაკავებულ პირს საქართველოში — დუმილის უფლება, ადვოკატის მოთხოვნა და დაკავების მაქსიმალური ვადა სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსით. სისხლის სამართლის ადვოკატის კონსულტაცია.

სრულად წაკითხვა →
როგორ დავამტკიცოთ თვალთმაქცური გარიგება საქართველოში
[საადვოკატო პრაქტიკა]

როგორ დავამტკიცოთ თვალთმაქცური გარიგება საქართველოში

ხელმოწერილი ხელშეკრულება სასამართლოსთვის საბოლოო სიტყვა არ არის. გაიგეთ როგორ მტკიცდება თვალთმაქცური ან მოჩვენებითი გარიგება სკ-ის 56-ე მუხლით, რა არის მტკიცების ტვირთი, ვადები და პრაქტიკული რისკები.

სრულად წაკითხვა →
მშენებარე ბინის შეძენა საქართველოში: რისკები, რომლებიც ხელმოწერამდე უნდა შეამოწმოთ
[საადვოკატო პრაქტიკა]

მშენებარე ბინის შეძენა საქართველოში: რისკები, რომლებიც ხელმოწერამდე უნდა შეამოწმოთ

მშენებარე ბინის შეძენისას მთავარი საფრთხე ხშირად მშენებლობის შეუსრულებლობა კი არა, ხელშეკრულების ერთი შეუმჩნეველი პირობაა. გაიგეთ რა უნდა შეამოწმოთ ხელმოწერამდე.

სრულად წაკითხვა →
სამედიცინო დაუდევრობა და პაციენტის უფლებები საქართველოში: როგორ დავიცვათ თავი და მოვითხოვოთ ზიანის ანაზღაურება
[საადვოკატო პრაქტიკა]

სამედიცინო დაუდევრობა და პაციენტის უფლებები საქართველოში: როგორ დავიცვათ თავი და მოვითხოვოთ ზიანის ანაზღაურება

სამედიცინო დაუდევრობა, ექიმის შეცდომა და პაციენტის ჯანმრთელობისთვის მიყენებული ზიანი: როგორ გამოვითხოვოთ დოკუმენტაცია, დავნიშნოთ ექსპერტიზა და მივიღოთ კომპენსაცია.

სრულად წაკითხვა →