რომელ სასამართლოს უნდა მიმართოთ საქართველოში? განსჯადობა, საერთაშორისო კომპეტენცია და დავის სწორად წარმართვა
საერთაშორისო კომპეტენცია
საერთაშორისო კერძო სამართლის კანონის მე-8 მუხლით საქართველოს სასამართლოებს აქვთ კომპეტენცია, თუ მოპასუხის საცხოვრებელი, ადგილსამყოფელი აქვს საქართველოში ან ჩვეულებრივ ბინადრობს საქართველოში.
მე-9 მუხლი დამატებით საფუძვლებს ითვალისწინებს, მაგალითად ხელშეკრულების შესრულების ადგილს საქართველოში. უცხოური ელემენტი თავისთავად კომპეტენციას არ ქმნის. ამიტომ გასაჩივრებამდე შეამოწმეთ, რომელი მუხლი ადგენს კონკრეტული დავის კავშირს საქართველოსთან, რათა სარჩელი უსაფუძვლო მცდელობად არ დარჩეს.
მე-10 მუხლით განსაკუთრებული კომპეტენცია აქვს საქართველოს, მათ შორის საქართველოში არსებულ უძრავ ქონებაზე, იურიდიული პირების რეგისტრაციასა და საინტელექტუალო საკუთრების რეგისტრაციაზე დავებს.
განსჯადობა საქართველოს შიგნით
საქმის სახე და ტერიტორია განსხვავებული საკითხებია. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსით, მაგალითად, განქორწინების შესახებ სარჩელი საერთო საცხოვრებლის მიხედვით შეაქვთ, სარჩოსთან დაკავშირებული კი - მოსარჩელის საცხოვრებლით (მუხლი 19).
იხილეთ ჩვენი სასამართლო წარმომადგენლობა და სამოქალაქო დავები.
არბიტრაჟი, აღსრულება და წყაროები
სწორად დადებული საარბიტრაჟო შეთანხმება დავას სახელმწიფო სასამართლოებისგან გამოაცალკევებს. საარბიტრაჟო ტრიბუნალის გადაწყვეტილება ისეთივე სავალდებულოა მხარეთათვის, როგორც ჩვეულებრივ სახელმწიფო სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება.
ნიშანდობლივია, რომ ამ შემთხვევაშიც საარბიტრაჟო გადაწყვეტილების აღსრულება შეგიძლიათ სააღსრულებლო წარმოების ფარგლებში. აღნიშნული კი სააღსრულებო წარმოების კანონით რეგულირდება. სასამართლოს ხელმისაწვდომობას იცავს კონსტიტუცია და ევროპული კონვენცია; პრაქტიკა ხელმისაწვდომია უზენაესი სასამართლოს და საკონსტიტუციო სასამართლოს ბაზებში. სახელშეკრულებო პირობები ეფუძნება სამოქალაქო კოდექსს, ხოლო ადვოკატის სტატუსი მოწმდება ადვოკატთა რეესტრში.
პარალელური პროცესი და უცხოური გადაწყვეტილება
თუ იგივე დავა ჯერ უცხოეთში განიხილება, ქართული სასამართლო, როგორც წესი, საქმის წარმოებას აჩერებს (მუხლი 19). უცხოური კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილების აღიარების კომპეტენცია საქართველოში გააჩნია უზენაეს სასამართლოს.
უარის საფუძველია, მაგალითად, საქართველოს განსაკუთრებული კომპეტენცია ან არასათანადო შეტყობინება (მუხლი 68).
შეჯამება
ნუ დაკარგავ დროს, რომელიც შენი მიზნის მისაღწევად ყველაზე მნიშვნელოვანია — ახლავე დაჯავშნეთ კონსულტაცია ან დაგვიკავშირდით. ბიზნესდავებისთვის იხილეთ კორპორაციული სამართალი.
ხშირად დასმული კითხვები: რომელ სასამართლოს უნდა მიმართოთ საქართველოში? განსჯადობა, საერთაშორისო კომპეტენცია და დავის სწორად წარმართვა
როგორ განისაზღვრება კომპეტენცია?
შეუძლია თუ არა უცხოურ კომპანიას საქართველოში სარჩელის შეტანა?
შემიძლია თუ არა ხელშეკრულებაში სასამართლოს არჩევა?
რა ხდება პარალელური პროცესის დროს?
შესრულდება თუ არა უცხოური გადაწყვეტილება საქართველოში?
გჭირდებათ იურიდიული კონსულტაცია?
დაუკავშირდით ადვოკატ გია აბაშიძეს დეტალური სამართლებრივი ანალიზისთვის.
დაჯავშნეთ კონსულტაცია